Forcat e Ugandës kanë kaluar edhe një herë kufirin perëndimor të vendit për të shkuar në Republikën Demokratike të Kongos.Sulmet e mëparshme kanë qenë jashtëzakonisht të diskutueshme me trupat në të kaluarën duke luftuar ushtarët nga Ruanda, duke kryer mizori dhe duke plaçkitur burimet natyrore të vendit.

Por këtë herë është me miratimin e qeverisë së DR Kongos.

Pse janë trupat e Ugandës në DR Kongo?
Duke folur disa ditë pas një sulmi vetëvrasës muajin e kaluar në zemër të kryeqytetit, Kampala, presidenti Yoweri Museveni u bëri thirrje përgjegjësve që të dorëzoheshin: “Këshilla ime për të gjithë… nëse nuk dalin, do të vdesin.”shkruan BBC , përcjellë Kosova.info.

Qeveria ishte qartësisht e vendosur për të ndjekur militantët kudo që të ndodheshin.

Në të fundit dhe më të guximshmin nga një seri sulmesh më 16 nëntor, tre sulmues hodhën në erë veten dhe vranë të paktën katër të tjerë gjatë procesit.

Qeveria fajësoi një grup militant rebel islamik të quajtur Forcat Aleate Demokratike (ADF), i cili u themelua në Ugandë, por më pas u detyrua në DR Kongo. Ajo thotë se tani është pjesë e grupit të Shtetit Islamik.

Të martën, ushtria e Ugandës konfirmoi se kishte kryer sulme ajrore mbi objektivat e ADF përtej kufirit. Më pas të mërkurën qindra trupa ugande u panë duke kaluar në DR Kongos.

Qeveria kongoleze tha se kishte ftuar forcat e armatosura të fqinjit të saj në vend pasi ADF është një nga shumë grupe të armatosura që bëjnë kërdi në RD Kongon lindore.

ADF, e larguar nga Uganda në fillim të viteve 2000, ka sulmuar dhe plaçkitur fshatrat kongoleze, duke vrarë njerëz dhe duke rekrutuar me forcë fëmijë për të paktën dekadën e fundit.

Sa serioze është lufta?
Një banor i qytetit Beni, pranë kufirit, i tha BBC-së se dëgjonte zhurmën e shpërthimeve.

“Ka luftime serioze. Ushtarët ugandas hynë në këmbë dhe me automjete. Ne kemi parë drone që fluturojnë.”

Videoklipe kanë qarkulluar në mediat sociale që tregojnë fshatarë afër Benit duke parë kolonat e ushtarëve nga Uganda që marshojnë përpara.

Por zyrtarët nga qeveria e Ugandës dhe ajo e Kongos nuk kanë dhënë shumë detaje, përveçse konfirmojnë praninë e trupave të Ugandës.

Ushtria e Ugandës ka publikuar një seri fotosh ku shfaqen kolona ushtarësh në DR Kongo të shoqëruar nga automjete të blinduara dhe tanke.

Ai thotë se mijëra luftëtarë të ADF u vranë në sulmet ajrore, por nuk ka ofruar asnjë provë dhe nuk ka qenë e mundur të verifikohet.

Operacioni do të rishikohet çdo dy muaj, thuhet në një deklaratë.
Zëdhënësi i ushtrisë kongoleze, gjenerali Leon Kasonga, tha se luftimet po ndodhnin në zona të largëta, duke përfshirë në mes të një pylli dhe Parkun Kombëtar Virunga, i cili shtrihet përgjatë kufirit të dy vendeve.

Ai shtoi se lëvizjet e trupave, kohëzgjatja e operacionit dhe shifrat e viktimave ishin konfidenciale.

Cili ka qenë reagimi në Ugandë?
Politikanët e opozitës dhe disa komentues e kanë kundërshtuar fuqishëm inkursionin e trupave në DR Kongon.

Kjo është pjesërisht sepse dislokimi u krye pa u konsultuar ose pa marrë miratimin nga parlamenti, siç e kërkon kushtetuta.

Por Uganda e ka injoruar këtë më parë. Nuk pati asnjë konsultim kur trupat hynë në DR Kongo në vitet 1990. Dhe në vitin 2013, forcat ugande kaluan në Sudanin e Jugut për të mbështetur Presidentin Salva Kiir pa miratimin e parlamentit.

Po në DR Kongo?
Ndërsa shumë kongolezë janë të dëshpëruar për të parë një fund të sulmeve të ADF, disa nuk kanë kujtime të mira nga inkursionet e mëparshme të Ugandës.

Reagimi i fituesit kongolez të çmimit Nobel për Paqe, Dr Denis Mukwege përmbledh disa nga shqetësimet.

Setoka Marasi (L) ankohet për gjendjen e vajzës së saj (R), Noella, e cila u plagos rëndë në kokë dhe qafë nga goditjet me hanxhar gjatë një sulmi në fshatin e saj nga njerëz të armatosur në veri të Benit, Republika Demokratike verilindore e Kongos, në maj. 26, 2021.

ADF është fajësuar për sulme të shumta në lindje të DR Kongos

“Jo zjarrfikësve/zjarrfikësve, të njëjtat gabime do të prodhojnë të njëjtat efekte tragjike. Ngrihuni në këmbë Kongolezët, Kombi në rrezik!” ai shkroi në Twitter në fillim të kësaj jave.

Grupi aktivist Lucha ka shprehur gjithashtu shqetësimin, duke thënë se kjo nuk ishte mënyra për të sjellë paqe në rajonin e trazuar.

Duke iu drejtuar ushtrisë kongoleze, ajo tha në një deklaratë se “besimi … duhet fituar. Populli duhet të ketë një qeveri dhe një ushtri në të cilën ata mund të vendosin vërtet të gjithë besimin e tyre.”

Një zëdhënës për Monusco, forca e OKB-së në DR Kongo, tha se ftimi i ugandasve ishte një zgjedhje legjitime dhe OKB-ja inkurajoi “vendet rajonale të punojnë së bashku për të zgjidhur kërcënimin ndërkufitar”.

Monusco ka kryer më parë operacione të përbashkëta me ushtrinë kongoleze në përpjekje për të ndaluar sulmet e ADF, por ato ende vazhdojnë.

Çfarë ndodhi herën e fundit?
Ushtria Uganda ka një reputacion të ndotur për inkursionet e saj në DR Kongo në vitet 1990 dhe në fillim të viteve 2000.
Në 1999 dhe 2000, Uganda dhe Rwa./Kosova.info/.