Disa ditë para pushtimit të Ukrainës, shërbimi rus i sigurisë filloi të dërgonte udhëzime të fshehta për informatorët në Kiev. Përgatitni  valixhet dhe largohuni nga kryeqyteti, por lini çelësat e shtëpisë, kishin porositur ata

Udhëzimet u dërguan nga oficerë të lartë të Shërbimit të Sigurisë Ruse (FSB) nga Departamenti i Informacionit Operacional, qëllimi i të cilit ishte të siguronte përmbysjen e qeverisë ukrainase dhe të mbikëqyrte instalimin e një regjimi pro-rus. Në atë kohë, FSB ishte e bindur se marrja e pushtetit në Kiev do të ishte një projekt afatshkurtër dhe i lehtë.

“Udhëtim i suksesshëm!” një oficer i FSB-së i tha një tjetri të dërguar në Ukrainë për të mbikëqyrur pushtimin e planifikuar, sipas komunikimeve të deklasifikuara. Nuk ka asnjë tregues se marrësi i mesazhit arriti ndonjëherë në kryeqytet pasi planet e FSB-së u penguan nga tërheqja e forcave ruse në muajt e parë të luftës.

“Rusët e kishin gabim. Ata vendosën qëllime strategjike që ishin përtej aftësive të tyre”

Komunikimet që zbulojnë ato përgatitje janë pjesë e një grupi më të madh materialesh të ndjeshme të marra nga shërbimet e sigurisë ukrainase dhe të tjera, dhe të cilat i kishte parë Ëashington Post.

FSB ka shpenzuar dekada duke spiunuar Ukrainën, duke u përpjekur të kooptojë institucionet e saj, të paguajë zyrtarët dhe të punojë për të parandaluar çdo ide të një kthese drejt Perëndimit. Asnjë aspekt i misionit të zbulimit të FSB-së jashtë Rusisë nuk ishte më i rëndësishëm sesa depërtimi në të gjitha nivelet e shoqërisë ukrainase.

Megjithatë, agjencia ka dështuar të çaktivizojë qeverinë ukrainase, të inkurajojë çdo pamje të valës pro-ruse ose të zvogëlojë fuqinë e Presidentit Volodymyr Zelensky. Zyrtarët e FSB-së mund të mos e kenë kuptuar se çfarë lloj rezistence mund të ofronte Ukraina. Ose ata e bënë, por nuk ishin në gjendje ose nuk donin t’i përcillnin vlerësime të tilla Presidentit rus Vladimir Putin.

“Rusët kishin gabuar. Ata vendosën qëllime strategjike që ishin përtej aftësive të tyre. Gabimi i Rusisë ishte themelor dhe strategjik,” tha një zyrtar i lartë amerikan me akses në informacionin e klasifikuar për Rusinë dhe shërbimet e saj të sigurisë.

Është në interes të shërbimeve të sigurisë ukrainase të diskreditojnë agjencitë ruse të spiunazhit, por detajet kryesore të këtij zbulimi janë konfirmuar nga zyrtarë të qeverisë perëndimore.

Llogaritjet e gabuara

Raportimet  tregojnë se njësia e FSB-së përgjegjëse për Ukrainën u rrit në muajt para luftës dhe u mbështet nga një rrjet i gjerë agjentësh të paguar në aparatin e sigurisë ukrainase. Disa u bindën dhe sabotuan mbrojtjen ukrainase, ndërsa të tjerët me sa duket futën në xhep pagesat e FSB-së, por në të njëjtën kohë refuzuan të zbatonin urdhrat e Kremlinit.

Ka edhe të dhëna që vetëm sa shtojnë misterin e llogaritjeve të gabuara ruse. Hulumtimi i gjerë i kryer nga FSB tregon se një pjesë e madhe e popullsisë ukrainase ishte gati t’i rezistonte pushtimit rus dhe se pritshmëritë që forcat ruse do të përshëndeheshin si çlirimtare ishin të pabaza. Megjithatë, FSB vazhdoi të ushqente vlerësimet optimiste të Kremlinit se masat e ukrainasve do të mirëprisnin ardhjen e ushtrisë ruse dhe rivendosjen e një qeverie pro-Moskës.

Duke iu përmbajtur këtyre supozimeve të rreme, FSB-ja mbrojti një plan lufte të bazuar në idenë se një sulm rrufe në Kiev do të rrëzonte qeverinë brenda disa ditësh. Zelensky supozohej të ishte i vdekur, i kapur ose në mërgim, duke lënë një vakum politik për t’u mbushur nga agjentët e FSB-së. Në vend të kësaj, operativët e FSB-së, të cilët në një moment arritën në periferi të Kievit, duhej të tërhiqeshin së bashku me ushtrinë ruse.

Por Putini nuk duket se ka ndërmarrë ndonjë veprim kundër drejtuesve të tij të spiunazhit, pavarësisht shkallës së llogaritjeve të gabuara të tyre. Ndër ata që planifikonin të mbërrinin në Kiev në fund të shkurtit ishte Igor Kovalenko. Një shkëmbim që Kovalenko kishte me vartësit në FSB më 18 shkurt, tregon se ai kishte parë një apartament në lagjen Obolon të Kievit, me pamje nga lumi Dnieper.

Kovalenko shikoi një apartament në Kiev ?

Komunikimet e përgjuara tregojnë se Kovalenko kërkoi adresën e banesës dhe informacionin e kontaktit të informatorit të FSB-së që ndodhej aty. Autoritetet ukrainase thanë se informatori më vonë u arrestua dhe u mor në pyetje. Një nga vartësit i dha Kovalenkos adresën, numrat e telefonit dhe fjalët kyçe të përdorura për të komunikuar me informatorin, i cili shërbente në qeverinë e Zelensky, thanë zyrtarët ukrainas.

Zyrtarët nuk pranuan të identifikonin informatorin, por thanë se ai pranoi se ditë përpara pushtimit, FSB-ja e kishte urdhëruar të paketonte gjërat e tij, të linte çelësat dhe të largohej nga kryeqyteti.

Informatorë të tjerë të arrestuar nga autoritetet ukrainase dhanë deklarata të ngjashme. Ata dyshohet se u thanë se gjithçka do të ishte ndryshe kur të ktheheshin./KI