Hyrja e dronëve rusë në hapësirën ajrore polake është në shumë sesa shkelje e kufirit, tha Peter Doran, hulumtues në Fondacionin për Mbrojtjen e Demokracisë, i cili po ashtu shërben në Këshillin për Siguri Kombëtare të Shteteve të Bashkuara.

Në një intervistë për Radion Evropa e Lirë, pasi Polonia u bë shteti i parë i NATO-s që rrëzoi dronë rusë, Doran tha se udhëheqësi rus, Vladimir Putin, po teston mbrojtjet perëndimore dhe po e sfidon aleancën dhe presidentin amerikan, Donald Trump, që të përgjigjen.

Pas kësaj ngjarjeje, ai tha se kërkohet që të vendoset një zonë e ndalim-fluturimit mbi Ukrainën perëndimore, një ide që ishte diskutuar në fillim të pushtimit rus të Ukrainës.

Sipas Doran, incidenti në Poloni paraqet një përshkallëzim të madh në përpjekjet e Rusisë për “ta shkundur NATO-n”.

“Është një përpjekje për ta testuar përgjigjen e NATO-s dhe më e rëndësishmja përbën një sfidë të drejtpërdrejtë ndaj përpjekjeve të Trumpit për të bërë paqe në Ukrainë”, tha Doran.

Sipas tij, Putin i ka bërë keq llogaritë se Trumpi nuk do t’i bëjë presion që t’i japë fund pushtimit të Ukrainës.

Megjithatë, ai tha se NATO-ja ka shumë opsione për t’u përgjigjur. Më e rëndësishmja, sipas tij, është që të aktivizohet Neni 4 e jo 5 i traktatit të NATO-s.

“Ky është një përshkallëzim i madh nga Putini – shkelja e hapësirës ajrore të NATO-s – dhe kërkon një përgjigje po aq të fortë nga aleanca”.

Pas konsultimeve, siç kërkohet me Nenin 4, Doran tha se NATO-ja duhet të dalë me një mesazh të bashkuar se inkursionet e ardhshme të Rusisë do të përballen me forcë “dhe së bashku me Evropën, me SHBA-në duhet që t’i shndërrojnë në veprime kërcënimet e Trumpit për rritje të sanksioneve ekonomike dhe ndëshkimeve për Rusinë”.

“Më e rëndësishmja është se kjo do të ndalte paratë nga energjia ruse që Putinit i duhen për këtë luftë. Aty qëndron dobësia e tij. Dhe aty ne duhet të bëjmë më së shumti presion”.

Në mënyrë që të parandalohen incidente të tilla në të ardhmen, sipas Doran, NATO-ja duhet të trefishojë mbrojtjen e saj ajrore përgjatë kufirit me Rusinë.

I pyetur nëse kjo mbrojtje shtesë ajrore do të duhej të mbulonte edhe pjesë të Ukrainës, Doran tha se “mendoj se është koha që NATO-ja të zgjasë ombrellën e mbrojtjes së saj ajrore më thellë në Ukrainën perëndimore”.

“Kujtoj se në fillim të vitit 2022 kishte diskutime për një të ashtuquajture zonë të ndalim-fluturimit. Disa shtete të aleancës nuk ndiheshin rehat me këtë opsion, pasi kishin frikë se mund të shihej nga Putini si veprim përshkallëzues. Megjithatë, Putin tani e ka përshkallëzuar situatën kundër NATO-s dhe është koha e duhur që të vendoset një zonë mbrojtëse e ndalim-fluturimit mbi Ukrainën perëndimore”, tha ai.