Deklarata që nuk mund të kalojë në heshtje
Prof. dr. H. Krasniqi, (FWV) Partia e pamvarur politike, Gjermani
Ka momente kur një deklaratë politike nuk mund të konsiderohet më thjesht si një mendim individual. Ajo bëhet një çështje morale, historike dhe ndërkombëtare.
Sipas raportimeve të mediave gjermane, ministrja serbe për Administratën Shtetërore dhe Vetëqeverisjen Lokale, Snezhana Paunoviq, deklaroi në një intervistë televizive se, po të kishte qenë në vendin e Sllobodan Millosheviqit në vitin 1998, do ta kishte “spastruar etnikisht Kosovën”. Kjo deklaratë ka shkaktuar reagime të forta në opinionin publik dhe është dënuar edhe nga Bashkimi Evropian, ndërsa deri më tani nuk ka pasur një distancim të qartë nga Qeveria e Serbisë.
Kjo nuk është një deklaratë që mund të relativizohet si një debat politik. Spastrimi etnik nuk është një strategji shtetërore e pranueshme, nuk është një ideologji politike dhe nuk është një mendim që mund të justifikohet në asnjë rrethanë. Prandaj, çdo deklaratë që shpreh gatishmëri për ta përsëritur një politikë të tillë nuk është vetëm moralisht e papranueshme, por edhe një fyerje ndaj viktimave, ndaj familjeve të tona dhe ndaj të gjithë atyre që besojnë në paqe, demokraci dhe respektimin e të drejtave të njeriut. Ai është sinonim i dëbimit me forcë, i vrasjeve, i terrorit dhe i mohimit të së drejtës së një populli për të jetuar në vendin e vet, në tokën ILIRE.
Për ne, shqiptarët e Kosovës, këto nuk janë vetëm fjalë. Ato rikthejnë kujtimet e një periudhe tragjike, kur mijëra civilë humbën jetën, qindra mijëra u dëbuan nga shtëpitë e tyre dhe shumë familje ende sot kërkojnë fatin e më të dashurve të zhdukur. Spastrimi etnik nuk është një ide politike. Ai është një krim kundër njerëzimit.
Një ministre nuk flet vetëm në emrin e saj. Ajo përfaqëson një institucion shtetëror. Pikërisht për këtë arsye, përgjegjësia e saj është shumë më e madhe se ajo e një qytetari të zakonshëm. Kur një anëtare e qeverisë shpreh publikisht gatishmëri për të kryer spastrim etnik, kjo cenon besimin në procesin e pajtimit dhe dëmton rëndë marrëdhëniet ndërmjet popujve të rajonit.
Çdo glorifikim i politikave që çuan në luftë, dëbime dhe vuajtje njerëzore është një hap prapa për të gjithë popujt e rajonit, përfshirë kryesisht qytetarët e Serbisë.
Institucionet ndërkombëtare, Bashkimi Evropian, Këshilli i Evropës dhe organizatat që mbrojnë të drejtat e njeriut nuk duhet të heshtin përballë deklaratave të tilla. Heshtja krijon përshtypjen se gjuha e urrejtjes dhe justifikimi i krimeve mund të tolerohen në diskursin politik.
Kosova nuk kërkon hakmarrje. Kosova kërkon të vërtetën, drejtësinë dhe respektin. Pa pranimin e krimeve të së kaluarës dhe pa distancim të qartë nga ideologjitë që prodhuan luftëra dhe spastrim etnik, nuk mund të ketë pajtim të sinqertë.
Evropa e pas Luftës së Dytë Botërore është ndërtuar mbi një parim të qartë, krimet kundër njerëzimit nuk glorifikohen, nuk justifikohen dhe nuk relativizohen. Pikërisht për këtë arsye reagimi kritik i Bashkimit Evropian është i rëndësishëm. Heshtja institucionale ndaj deklaratave të tilla nuk kontribuon në ndërtimin e besimit dhe të stabilitetit.
Kosova dhe Serbia do të mbeten fqinjë. Brezat e ardhshëm meritojnë një të ardhme të ndërtuar mbi respektin reciprok, pranimin e së vërtetës historike dhe dialogun, jo mbi gjuhën e urrejtjes dhe nostalgjinë për politikat që sollën luftë, vuajtje dhe dëbime masive.
Historia nuk mund të ndryshohet, por mënyra se si flasim për të tregon se çfarë të ardhmeje dëshirojmë të ndërtojmë. Një shoqëri demokratike nuk mund të ecë përpara duke idealizuar apo duke justifikuar politika që bota i ka dënuar si krime kundër njerëzimit.
Prandaj, deklarata të tilla duhet të dënohen qartë dhe pa asnjë mëdyshje. Jo për arsye politike, por sepse mbrojtja e dinjitetit njerëzor, e paqes dhe e së drejtës për të jetuar i lirë në vendin tënd është një vlerë universale që nuk njeh kufij kombëtarë.
Historia na ka mësuar se urrejtja fillon me fjalë dhe përfundon me tragjedi njerëzore. Pikërisht për këtë arsye, çdo deklaratë që normalizon ose justifikon spastrimin etnik duhet të dënohet pa asnjë hezitim, pavarësisht se nga kush vjen. Kjo nuk është vetëm një çështje politike. Është një detyrim moral, njerëzor dhe civilizues ndaj viktimave të së kaluarës dhe brezave që meritojnë të jetojnë në paqe.
