Većina zvaničnika Srpske liste, glavne srpske stranke u Republici Kosovo, ima najmanje jedan posao u kosovskom i srpskom sistemu, te stoga imaju dvostruke plate. Međutim, ne prijavljuju se sve plate koje primaju iz budžeta Srbije Kosovskoj agenciji za borbu protiv korupcije, a prihodi koje ostvaruju sa pozicija u kosovskim institucijama ne prijavljuju se Agenciji za borbu protiv korupcije Srbije.

Zvaničnici su po zakonu dužni prijaviti sve svoje prihode objema agencijama, ali većina to čini selektivno.

U aprilu 2021. godine, šef Srpske liste Goran Gakić prijavio je Kosovskoj agenciji za borbu protiv korupcije prihod ostvaren prošle godine. On je kao zamjenik premijera u prethodnoj vladi Kosova, koju je vodio Avdulah Hoti, prijavio plaću od oko 1.000 eura, ali u ovoj agenciji nije prijavio prihod koji ostvaruje radom u srpskom sistemu.

Rakić u kosovskoj agenciji nije izjavio da ima dvije funkcije u srpskom sistemu, i to funkciju direktora Javnog komunalnog preduzeća u Sjevernoj Mitrovici “Standard” i da je na poziciji asistenta na Višoj ekonomskoj školi u Peći, koja posluje u okviru srpskog sistema. Ova škola je preseljena u Leposavić, opštinu sa većinskim srpskim stanovništvom na sjeveru Republike Kosova. Za ove dvije pozicije Rakić je primao platu od oko 750 eura.

Rakić takođe nije prijavio srbijanskoj agenciji prihod koji prima od kosovskih institucija.

Nakon izbora 14. februara, kada je Aljbin Kurti izabran za premijera, Rakić je imenovan za ministra za povratak i zajednice u vladi Kosova.

I drugi funkcioneri sa Srpske liste imaju dvostruke funkcije i plate.

Igor Simić, zamjenik predsjednika Srpske liste, poslanik je u Skupštini Kosova. U prijavi imovine Kosovskoj agenciji za borbu protiv korupcije prošle godine, Simić je izvestio da prima skupštinsku platu od oko 2.000 evra mesečno. Za razliku od Rakića, on je takođe prijavio prihod koji ima od pozicija koje ima u srpskom sistemu, poput rada u Penzijskom osiguranju Srbije, gdje je naveo da godišnje prima oko 5.000 eura. Takođe je naveo da od Ekonomskog fakulteta u Severnoj Mitrovici prima platu od 7.000 evra godišnje.

U međuvremenu, prema javnim podacima Agencije za sprečavanje korupcije Srbije, kaže se da je Igor Simić i predsjednik Odbora Mreže Most (medijske mreže na srpskom jeziku na Kosovu), od koje je dobio dvostruko veći iznos od 420 eura.

Simić nije prijavio srpskoj agenciji prihod koji ostvaruje na pozicijama koje ima u kosovskim institucijama.

Potpredsednik Skupštine Kosova iz reda Srpske liste Slavko Simić proglasio je na Kosovu prihod koji prima od Kosova i srpskih institucija u kojima je na čelu “Mitrovačkog okruga“. Simić je prošle godine izjavio da je zaradio oko 30.000 eura kao zamjenik predsjednika Skupštine Kosova i oko 8.000 eura kao gradonačelnik tzv. Mitrovačkog okruga.

Međutim, srbijanskoj agenciji nije prijavio prihod koji ostvaruje na pozicijama koje ima u kosovskim institucijama.

Iako drugi službenici Srpske liste drže duple položaje, što se lako može vidjeti na web stranicama institucija ili kompanija, njihova imena se ne pojavljuju u javnoj bazi podataka Agencije za sprječavanje korupcije Srbije.

Na primjer, poslanik u Skupštini Kosova iz reda Srpske liste, Ivan Todosijević, predsjednik je privremenog opštinskog tijela u Zvečanu, koje je dio srbijanskog sistema.

Poslanik Ljubinko Karadžić predsjedavajući je Privremene opštinske uprave Prištine po srbijanskom sistemu.

Zoran Mojsilović je takođe poslanik u Skupštini Kosova i takođe je na mestu direktora sportskog centra u Severnoj Mitrovici i asistenta na Fakultetu sporta i fizičkog vaspitanja u Leposaviću.

Verica Ćeranić je poslanica u Skupštini Kosova i takođe je zaposlena kao ekonomista u Nacionalnoj službi za zapošljavanje.

Slična je situacija i sa gradonačelnicima na Kosovu.

Bratislav Nikolić je gradonačelnik Štrpca prema kosovskom sistemu i koordinator privremenog opštinskog tela Štrpca prema srbijanskom sistemu.

Zoran Todić je gradonačelnik Leposavića prema kosovskom sistemu i ima istu funkciju prema srbijanskom sistemu.

Milan Radojević je gradonačelnik Severne Mitrovice, koji prima platu iz kosovskog budžeta, ali je i direktor Fonda za penzijsko i invalidsko osiguranje u Severnoj Mitrovici po srbijanskom sistemu.

Emini: Funkcije i dvostruke plate, kao rezultat nesaradnje

Izvršna direktorka platforme CiviKos, Donika Emini, rekla je da su dvostruke plate zvaničnika Srpske liste zapravo rezultat nedostatka saradnje između Kosova i Agencije za borbu protiv korupcije Srbije i dodala da su svi svjesni ovog “fenomena“.

Rekla je da vjeruje da je to pitanje političke prirode i da obje strane jednostavno zatvaraju oči pred činjenicom da zvaničnici Srpske liste ne prijavljuju sve svoje prihode Agenciji za borbu protiv korupcije Kosova i Srbije.

“Sve se to događa iz političkih razloga. Srbija želi zadržati svoj utjecaj na sjeveru Republike Kosova. Dok Republika Kosovo očajnički želi integrirati ljude koji žive na sjeveru, barem na papiru. Ovo je jasno, nije ništa novo, dešavalo se i ranije. Obje agencije (za borbu protiv korupcije) znaju za to (dvostruki prihod), obje vlade znaju i za to, ali to niko ne može dokumentirati niti sankcionirati (zvaničnici) jer obje strane ne sarađuju”, rekla je Emini za REL.

Prema Eminu, to lako može dovesti do kriminalizacije u jednoj oblasti zbog “pravnih praznina“, jer takve praznine postoje u zakonima Kosova i Srbije, što je prema njenim riječima, opet posljedica nesaradnje stranaka.

Mandat i rad Kosovske agencije za borbu protiv korupcije, za Doniku Emini, donekle je zbunjujući kada je u pitanju kontrola zvaničnika iz većinske zajednice Albanaca, te naglašava da je kontrola prihoda i položaja Srba još osjetljivije pitanje.

“Kao što sam rekla, integracija Srba na Kosovu je važna i to se ogleda u tome koliko je njih dio kosovskog sistema i ako se učini nešto protiv integracije, može doći do eskalacije, čak se i ovo pitanje može pokrenuti u dijalogu između Kosova i u Srbiji”, rekla je Emini.

Minić: Srpska lista koristi politički vakuum

Zlatko Minić, saradnik Transparentnosti Srbija, rekao je za REL da su dvostruki položaji i plate funkcionera Srpske liste više političko nego pravno pitanje. Objasnio je da na osnovu Zakona o sprječavanju korupcije Srbije javni podaci dobijeni iz javnih izvora predstavljaju “sve što koristi državi sa svih nivoa – od institucija, državnih preduzeća itd.”

“Dakle, moguće je da oni (službenici Srpske liste) prijavljuju druge prihode, ali ih ne vidimo jer ih ne tretiraju kao javne izvore. S druge strane, to je političko pitanje, jer ako ti službenici Srpske liste smatraju da su to neke privremene institucije i da su praktično dio države Srbije, onda bi te prihode trebali tretirati kao prihod od institucija država Srbija. Tada bi ih Agencija za prevenciju korupcije vjerovatno trebala tretirati i na ovaj način”, rekao je Minić.

Prema njegovim riječima, zvaničnici Srpske liste i Agencije za sprečavanje korupcije u Srbiji trebali bi dati odgovor na prijavu imovine, ali i odgovoriti tretiraju li ovaj prihod kao prihod iz javnih izvora u Srbiji ili ne.

On je dodao da se u slučaju dvostrukih mjesta i plata službenika Srpske liste koristi politički vakuum koji postoji između Kosova i Srbije, jer, između ostalog, antikorupcijske agencije obje zemlje ne sarađuju.

“Oni sjede na dvije stolice i to nije nešto novo. To je nešto što već dugo znamo. S jedne strane, propagira se da ne postoji država Kosovo, a s druge strane, najviši predstavnici države Srbije u Beogradu i oni na Kosovu sjede u tim institucijama, pregovaraju s ljudima koji vode te institucije, poštuju zakone i ispunjavaju obaveze definisane tim zakonima”, naglasio je.

Ponavlja da je to pitanje više političko nego pravno ili da se odnosi na oblast borbe protiv korupcije, dodajući da nije siguran može li se takvo djelo sankcionirati.

Minić je rekao da se postavlja pitanje kako se može riješiti pitanje dvostrukih plata u Srbiji, s obzirom na činjenicu da zvanični Beograd ne priznaje Kosovo kao državu, koja prema njegovim riječima, praktično ne može ovo pitanje tretirati kao vježbu javne funkcije.

“Ove poslove ne možemo tretirati kao poslove u državnim organima Srbije, jer taj posao praktično ne postoji u registru javnih funkcija države Srbije”, rekao je Minić i dodao da su zbog političkog vakuuma funkcioneri imali koristi decenijama od dvostrukih plata.

Koje zvaničnike Srpske liste je ukorila Agencija za sprečavanje korupcije Srbije?

Sredinom jula, Agencija za sprečavanje korupcije Srbije upozorila je Gorana Rakića, šefa Srpske liste i direktora Standarda, da godinama ne prijavljuje imovinu. Osim Rakića, u ovaj potez uključena su još četiri zvaničnika.

Upozorenje je najblaža mjera koju ova agencija može dati službenicima. Kako prenosi portal Centar za istraživačko novinarstvo u Srbiji (CINS), pored Rakića, ova mjera izrečena je i predsjedniku privremenog organa “Mitrovičkog okruga” Aleksandru Špiriću i direktoru vodovodnog preduzeća “Ibar” Miodrag Ralić. Ista mera izrečena je dekanu Fakulteta sporta i fizičkog vaspitanja u Leposaviću Veroljubu Stankovu i direktoru osnovne škole “Sveti Sava” u Mitrovici Miloradu Jovanoviću.

U međuvremenu, pravni postupak protiv bivšeg direktora Doma zdravlja u Severnoj Mitrovici Milana Ivanovića još nije okončan.

Srpska lista ne komentariše dvostruke funkcije i plate

REL se obratio Srpskoj listi radi komentara o platama i dvostrukim funkcijama funkcionera ove stranke, ali i zbog protesta srpskih stanovnika u Vrboču. Takođe, ova stranka je upitana zašto ne prijavljuju sve prihode Agenciji za borbu protiv korupcije Kosova i Srbije.

Do objavljivanja ovog teksta, Srpska lista nije odgovorila, a Igor Simić, koji je odgovoran za medije u ovoj stranci, takođe nije odgovorio na pozive ili poslane poruke.

Kosovske i srbijanske agencije, ćute

Ni Kosovska agencija za borbu protiv korupcije ni Agencija za sprečavanje korupcije u Srbiji nisu komentarisali neprijavljivanje imovine sa Srpske liste u ovim agencijama.

Srbi protestuju protiv dvostrukih plata

Početkom avgusta, srpski građani organizovali su protest u blizini Privremenog opštinskog tela Vitina, koje deluje u okviru srbijanskog sistema.

Stanovnici Vrboča, koji prema srbijanskom sistemu pripada opštini Viti, a prema kosovskom, pripada opštini Klokot, kažu da su na Kosovu i u srpskim institucijama zaposleni ljudi koji žive u Srbiji, a ne na Kosovu. kao i zaposlenici koji primaju visoke plaće ne pojavljuju se na poslu i da ima onih koji imaju dvostruke plaće.

“Oni dobijaju dvostruke plate, a ja nemam platu. Već 20 godina niko ne želi pomoći tim ljudima”, rekao je za REL 6. avgusta Dejan Rakić, jedan od organizatora protesta u Vrboču.

Rakić i drugi stanovnici Vrboča, koji se i dalje bune, traže smjenu predsjednika privremenog opštinskog tijela Vitina Srđana Nikolića. Traže i razgovor sa direktorom Kancelarije za Kosovo u Vladi Srbije Petrom Petkovićem, kome žele objasniti “šta se dešava na Kosovu“.

Ko se krije iza Srpske liste?

Srpska lista formirana je 2013. godine uz podršku zvaničnog Beograda. Od tada je to glavna srpska stranka na Kosovu, osvojivši oko 90 posto glasova srpske zajednice na svim lokalnim i parlamentarnim izborima.

Na posljednjim parlamentarnim izborima Srpska lista osvojila je deset zagarantovanih mjesta u Skupštini Kosova, koja su rezervisana za članove srpske zajednice. Premijer Kosova, Aljbin Kurti, dao je ministarstvo Srpskoj listi (Ministarstvo za povratak i zajednice). Iz tog razloga, Srpska lista se obratila Ustavnom sudu Kosova, rekavši da ima dva ministarstva na čelu.

Ustav Kosova propisuje da jedno ministarstvo treba pripadati srpskoj zajednici, a jedno drugim nevećinskim zajednicama. Ako vlada ima više od 12 ministarstava, kao što je to bio slučaj u ovom slučaju, Ustav kaže da bi trebalo dati treće ministarstvo koje će voditi jednu od nevećinskih zajednica na Kosovu.

Takođe, svim opštinama na Kosovu sa srpskom većinom upravlja Srpska lista. /REL / Kosova.info