Kronika e zezë

Ja sa raste të dhunës në familje për katër muaj në Kosovë

Nga janari deri në fund të muajit prill në Policinë e Kosovës janë raportuar 600 raste të dhunës në familje.

Policia e Kosovës ka bërë të ditur se veç në muajin prill janë paraqitur 206 raste të dhunës. “Rastet e dhunës në familje janë raste të ndjeshme, ku vetëm në vitin 2021 në nivel vendi në muajin janar janë 169 raste, muajin shkurt 148, mars 168 ndërsa në muajin prill 206 raste”, deklaron policia.

Tutje në përgjigje thuhet se qasja e Policisë ndaj këtyre rasteve ka bërë që ato të raportohen më shpesh, ku vetëm gjatë vitit 2020 janë raportuar 2 069 raste, shumë raste më shumë krahasuar me vitet e kaluara.

“Qasja e tillë e policisë karshi rasteve të dhunës në familje, vetëdijesimi për dhunën në njërën anë dhe trajtimi i rasteve më seriozitet ka bërë që raste e tilla të vijnë duke u raportuar më shpesh, psh. në vitin 2017 janë raportuar 1 269 raste, në vitin 2018 janë raportuar 1 541 raste, në vitin 2019 janë raportuar 1 915 raste dhe në vitin 2020 janë raportuar 2 069 raste”.

Përderisa ekspertët shprehen të shqetësuar nga kjo dukuri, e që sipas tyre institucionet duhet të punojnë më shumë në këtë drejtim.

Sociologu Ferdi Kamberi për Ekonomia Online thotë se dhuna në familje ndikon në personalitetin e fëmijëve, dhe nga kjo ata rriten në ambiente të dhunës, e që pasojat i shohim më pastaj.

“Dhuna në familje ndikon edhe në personalitetin e fëmijëve dhe në këtë segment ata do të edukohen do të rriten në ambiente të dhunshme në të cilat mund të kenë pasoja dhe si shoqëri do të kemi probleme. Nëse nuk merren masa parandaluese padyshim që atëherë gjëra të tilla do të mund të marrin edhe konotacione negative dhe pastaj kjo mund të paraqes edhe probleme të mëdha për shoqërinë kosovare”, tha Kamberi.

Kamberi thekson se për komunitetin e sociologëve, por edhe për shoqërinë në përgjithësi është një fenomen shqetësues që sjell një situatë të vështirë.

“Padyshim që ky fenomen është shqetësues jo vetëm për neve si komunitet i sociologëve, por në përgjithësi për shoqërinë sepse një shoqëri e cila rritet dhe zhvillohet me dhunë padyshim që më pas do të gjendet në një situatë të vështirë”, theksoi tutje ai. Ndër faktorët kryesorë ai thotë se është faktori socio-ekonomik, përdorimi i alkoolit, substancave narkotike dhe mosmarrëveshjet e ndryshme. “Mendoj që ka shumë faktorë, janë faktorët socio-ekonomik, janë faktorët individual përfshirë përdorimin e alkoolit, substancave narkotike dhe padyshim që janë edhe mosmarrëveshjet e ndryshme të cilat prodhojnë situata konfliktueze dhe mosmenaxhimi adekuat i konfliktit brenda për brenda familjeve për pasojë prodhon edhe dhunën e cila shfaqet në forma dhe mënyra të ndryshme”.

Sipas sociologut Kamberi institucionet duhet të punojnë më shumë në gjithëpërfshirje sa i përket kësaj teme.

“Sa i përket asaj që institucionet se çka janë duke bërë ka një rritje të progresit në politika publike të lidhur me parandalimin e dhunës, mirëpo ende nevojitet një gjithëpërfshirje në këtë fushë për shkak se dhuna si një fenomen social nuk është vetëm çështje individuale por është çështje kolektive dhe në këtë segment konsideroj që do të duhej d.m.th. që fillimisht të raportohej dhuna si fenomen social pastaj të ketë një rritje apo fuqizim të kapaciteteve dhe tek Qendrat për Punës Sociale”.

Psikologu Rron Kastrati tha se dhuna në familje ka marrë hov të madh e që shfaq pastaj probleme nga më të ndryshmet, duke nxitur konflikte dhe destabiliim të gjendjes së shoqërisë.

“Në cilësinë e psikologut mendoj që dhuna në familje përbën një sërë problemesh me një mori faktorësh që pastaj ndikojnë në shfaqjen e dhunës në familje pasi që kjo nënkupton cenim të drejtpërdrejtë të integritetit të mirëqenies fizike, sociale, ekonomike e psikologjike. Dhuna në familja ka marrë një hov të madh në shfaqjen e disa problemeve brenda familjes, si në krijimin e konflikteve dhe faktorëve të ndryshëm që pastaj destabilizojnë edhe gjendjen e shoqërisë dhe shëndetin publik”, tha Kastrati.

Tutje ai tha se institucionet duhet të jenë të fokusuar në parandalimin e kësaj dukurie dhe për të krijuar një stabilitet në shoqëri, sepse problemet nga dhuna në familje sjellin pasoja të mëdha.

“Institucionet tashmë janë të fokusuar përmes direktivave që ta parandalojnë këtë dukuri, dhe që pastaj edhe problemet aktuale të krijojnë një stabilitet në shoqëri. Problemet më të shpeshta që dhuna në familje i shkakton dukshëm është probleme me gjumin, me stomakun, dhimbje koke dhe të tjera, por që këtu përfshihen edhe faktorët e stresit”, theksoi tutje ai. Ai shprehet optimist në parandalimin e kësaj dukuri në të ardhmen, duke besuar që institucionet të marrin masa të menjëhershme. “Mundohem të jem optimistë në parandalimin e këtij fenomeni dhe e ardhmja e vendit tonë, po besoj që do të reformohet duke sjell progres të dukshëm në këtë dukuri që të bashkërendohen të gjitha përgjegjësitë e vendit tonë, dhe shteti duhet të marrë masa të menjëhershme”, përfundoi Kastrati.